تبلیغات
خانواده موفق - الگوی تربیتی امام حسین علیه‌السلام برای تربیت علی‌ اکبرهای نسل‌مان

خانواده موفق

"بسم الله الرحمن الرحیم اَللّهُمَّ کُنْ لِوَلِیِّکَ الْحُجَّةِ بْنِ الْحَسَنِ صَلَواتُکَ عَلَیْهِ وَعَلى آبائِهِ فی هذِهِ السّاعَةِ وَفی کُلِّ ساعَةٍ وَلِیّاً وَحافِظاً وَقائِداً وَناصِراً وَدَلیلاً وَعَیْناً حَتّى تُسْکِنَهُ أَرْضَکَ طَوْعاً وَتُمَتِّعَهُ فیها طَویلاً. " "با هر گناهی که انسان انجام میدهد عقلی از او جدا می شود که دیگر برنمی گردد ............ وقتی بنده گناه میکند به سبب انجام آن گناه, علمی راکه یاد گرفته بود , فراموش می کند.......... حسن خزّاز ، از امام رضا ( علیه السّلام ) شنیدم كه فرمودند : بعضى از كسانى كه ادّعاى محبّت و دوستى ما را دارند، ضررشان براى شیعیان ما از دجّال بیشتر است. حسن گفت: عرض كردم اى پسر رسول خدا( صلّى اللَّه علیه و آله و سلّم ) به چه علّت؟ فرمود: به خاطر دوستى‏شان با دشمنان ما و دشمنى‏شان با دوستان ما. و هر گاه چنین شود، حقّ و باطل به هم در آمیزد و امر مشتبه گردد و مؤمن از منافق باز شناخته نشود. ( صفات الشیعه ص 8 ) ...........همیشه می توان تولدی دوباره داشت" هر چه ایمان انسان کامل تر باشد به همسرش بیشتر ابراز محبت می کندرسول خدا (ص): مستدرک، ج 14، ص 157 " خدا شما را رحمت کند ،بدانید که همانا شما در روزگارى هستید که:گوینده حق اندک/و زبان از راستگویى عاجز/و حق طلبان بى ارزشند/مردم گرفتار گناه و به سازشکارى همداستانند ،جوانانشان بد اخلاق/و پیر مردانشان گنهکار/و عالمشان دو رو/و نزدیکانشان سود جویند/نه خردسالانشان بزرگان را احترام مى‏ کنند/و نه توانگرانشان دست مستمندان را مى ‏گیرند.ترجمه خطبه 233 نهج البلاغه . بعضی از آیات هستند،که وقتی اونا رو می خونم،شرمنده ی خدا میشم،مثل همین آیه ی " الیس الله بکاف عبده " (الزمر، آیه 36)آیا خدا، برای بندگانش کافی نیست؟ " بخشنده ترین مردم کسی است که در هنگام قدرت می بخشد. کسی که تو را دوست دارد، از تو انتقاد می کند و کسی که با تو دشمنی دارد، از تو تعریف و تمجید می کند. نیاز مردم به شما از نعمتهای خدا بر شما است، از این نعمت افسرده و بیزار نباشید. امام حسین(ع( " تعجّب دارم از کسی که نسبت به تشخیص خوب و بد خوراکش اهتمام می‌ورزد که مبادا ضرری به او برسد، چگونه نسبت به گناهان و دیگر کارهایش اهمیّت نمی‌دهد و نسبت به مفاسد دنیایی، آخرتی، روحی، فکری، اخلاقی و... بی‌تفاوت است. امام سجاد (َع("برترین بی نیازی و دارایی، ناامیدی است از آنچه در دست مردم است. حضرت علی(ع)" هر که بر زیردستان نبخشاید، به جور زبردستان گرفتار آید. سعدی " آنها فقط از «فهمیدن» تو می‌ترسند/از «تن» تو- هر چقدر هم که قوی باشد- ترسی ندارند/از گاو که گنده‌تر نمی‌شوی،می‌دوشندت/از خر که قوی‌تر نمی‌شوی، بارت می‌کنند/از اسب که دونده‌تر نمی‌شوی، سوارت می‌شوند/آنها فقط از «فهمیدن» تو می‌ترسند:علی شریعتی " مکه برای شما، فکه برای من!بالی نمی خواهم، این پوتین های کهنه هم می توانند مرا به آسمان ببرند…شهید آوینی" دانش پاك در دلهای ناپاك قرار نمی گیرد/اگر می خواهی هستی را بشناسی، خود را بشناس.سقراط " . همیشه می توان تولدی دوباره داشت . "
جوان روح بیداری
به جز مسائل ژنتیکی و وراثتی که در روحیات و خلق و خوی فرزندان تاثیر غیر قابل انکاری دارد، عوامل محیطی به عنوان موثرترین مولفه در شکل‌گیری شخصیت فرزندان مطرح هستند که در این میان محیط خانه و خانواده و روش‌های تربیتی والدین، مهم‌ترین نقش را در این زمینه ایفا می‌کنند.

با نگاهی به زندگانی حضرت علی اکبر علیه‌السلام نقش این دو عامل را در تربیت صحیح ایشان به وضوح مشاهده می‌کنیم. اگر بخواهیم به خصلت‌های مثبت ایشان که از جنبه‌های ارثی در او به ودیعت گذارده شده است اشاره کنیم، در کلام دوست و دشمن می‌توان آنها را به فراوانی یافت؛ از کلام معاویه‌بن‌ابوسفیان علیهما اللعنه گرفته که گفت:«من احق الناس بهذا الأمر قالوا أنت قال لا أولى الناس بهذا الأمر علی بن الحسین بن علی جده رسول الله و فیه شجاعة بنی هاشم و سخاء بنی‏ أمیة و زهو ثقیف‏.[1]به نظر شما سزاوارترین و شایسته ترین فرد امت به امر خلافت كی است؟ اطرافیان گفتند: جز تو كسی را سزاوارتر به امر خلافت نمی‌شناسیم! معاویه گفت: این چنین نیست. بلكه سزاوارترین فرد برای خلافت، علی‌بن‌الحسین علیه‌السلام است كه جدّش رسول خدا صلی‌الله‌علیه‌وآله می باشد و در وی شجاعت و دلیری بنی هاشم، سخاوت بنی امیه و فخر ثقیف تبلور یافته است.» تا سخن خود سیدالشهداء علیه‌السلام درباره فرزند رشیدشان که فرمودند:«اللَّهُمَّ اشْهَدْ فَقَدْ بَرَزَ إِلَیْهِمْ غُلَامٌ أَشْبَهُ‏ النَّاسِ‏ خَلْقاً وَ خُلُقاً وَ مَنْطِقاً بِرَسُولِك(صلی‌الله‌علیه‌وآله)؛[2]خدایا! بر این گروه ستمگر گواه باش که اینک جوانى به مبارزه با آنان مى‌‏رود که از نظر صورت و سیرت و گفتار، شبیه‏‌ترین مردم به رسول تو، حضرت محمّد صلى‌الله‌علیه‌وآله است.» که همه تاکید بر ویژگیهای مثبت وراثتی در شخصیت حضرت علیاکبر علیه‌السلام دارند ولی با وجود این ویژگی‌های وراثتی، در شکل‌گیری شخصیت ایشان نباید از نقش تربیتی حضرت اباعبدالله الحسین علیه‌السلام نسبت به فرزند ارشدشان غافل شد؛ چرا که هیچ‌گاه ویژگی‌های وراثتی به تنهایی نمی‌تواند آینده‌ایی درخشان را برای فرزند به وجود آورد و نقش جریان تربیتی والدین نیز باید مورد توجه قرار گیرد.

جالب این‌جاست که وقتی به 
سیره سیدالشهداء در قبال تربیت فرزندان نگاه می‌اندازیم مشاهده می‌کنیم که ایشان اهتمام و جدیت فروانی در بحث تعلیم و تربیت درست فرزندان خود داشته‌اند. از نام‌گذاری فرزندان خود به نام مبارک پدرشان امام علی علیه‌السلام تا آموزش مسائل دینی به آنها، را مد نظر داشته‌اند و همه را به دقت و بر اساس طبیعت خدادادی فرزند جلو می‌برده‌اند که ما در اینجا برای توجه دادن والدین نسبت به این مسئله که باید برای تربیت فرزندان تا زمانی که سن‌شان پایین است وقت ویژه بگذارند، به برخی از آنها درباره فرزند برومندشان حضرت علی اکبر علیه‌السلام اشاره می‌کنیم.

1.توجه ویژه به آموزش‌های صحیح و مورد نیاز فرزند.

زمانی که او کودکی کم سن و سال بود امام علیه السلام او را برای فراگیری قرآن که مهم‌ترین آموزه‌های دینی ما از آن نشات می‌گیرد نزد عبدالرحمان می‌برد.وقتی فرزندش سوره حمد را فرامی‌گیرد و آن را در نزد پدر به صورت صحیح می‌خواند، امام حسین علیه‌السلام به عبدالرحمان به جهت آموزش سوره حمد به فرزندش، هدیه ای گران بها می‌دهد و می‌فرماید:«این هدایا توان برابری عطای معلم علی را ندارد که در برابر تعلیم قرآن، همه هدایا ناچیز است.»[3]

توجه به آموزه‌های درست اخلاقی و این‌که جامعه کنونی چه به خورد فرزندان ما می‌دهد بر هر پدر و مادری واجب و ضروری است .اگر ما الان مشاهده می‌کنیم که جوانان ما گاها دچار مشکلاتی هستند، باید ریشه آن را در تربیت دوران کودکی و نوجوانی آنها مشاهده کرد. پدر و مادری که به برخی آموزش‌های گاها غیر ضروری برای فرزند خود بیشتر از آموختن آموزه‌های اخلاقی مورد نیاز فرزندشان توجه می‌کند، باید بپذیرند که در آینده خود اولین گرفتار در این ماجرا هستند و در بعضی مواقع ساعت‌ها و بلکه یک عمر وقت گذاشتن هم جبران آن مشکل را نخواهد کرد.

2.تربیت خدا محور به این معنا که خدا را فوق همه امور باید در نظر گرفت.

امام حسین علیه‌السلام را با کنیه اباعبدالله می‌شناسیم و اوج عبودیت و بندگی او را ما در جریان عاشورای او به وضوح به تماشا می‌نشینیم. همین نوع نگاه را ما در تریبت سیدالشهداء علیه‌السلام نسبت به فرزندان خود نیز می‌بینیم آنجا که اباعبدالله‌الحسین علیه‌السلام در میان کاروانِ خود به سمت کربلا حرکت می‌کردند، حالتی به حضرت دست می‌دهد و خوابی کوتاه بر چشمان ایشان می‌نشیند و در آن حالت مکاشفه‌ای برای حضرت علیه‌السلام رخ می‌دهد. از آن حالت که خارج می‌شود استرجاع می‌کنند و می‌فرمایند: «انا لله و انا الیه راجعون».در آنجا علی اکبر علیه‌السلام در کنار پدر بود و می دانست امام بیهوده کلامی را به زبان نمی‌راند، سؤال می‌نماید: پدرجان چرا استرجاع فرمودی؟حضرت علیه‌السلام بلادرنگ می‌فرمایند: دیدم این کاروان به سمت قتلگاه می رود و مرگ در انتظار ماست.علی اکبر می‌پرسند: پدر جان مگر ما بر حق نیستیم؟ حضرت می‌فرمانید: آری ما بر حق هستیم. علی اکبر علیه‌السلام عرضه می‌دارد: پس از مرگ باکی نداریم».[4] و اینها همه ثمره تربیت خدامحور است چرا که خدا را در سخت‌ترین لحظات در کنار خود احساس می‌کنند پس دیگر باکی از مشکلاتِ پیش رو ندارند. و همین می‌شود مایه شجاعت او و درخشش زایدالوصفش در میدان جنگ.

گم شدن واژه بی‌بدیلی چون خدا در زندگی ما انسان‌ها و کمرنگ شدن آن در تربیت فرزندان‌مان باعث از بین رفتن آرامش حقیقی و آسیب‌پذیر شدن ما و فرزندان‌مان در برابر مشکلات خواهد شد.

3.تربیت همراه با محبت نسبت به فرزند.

عباس محمودعقاد مصری، نویسنده کتاب «الحسین ابوالشهداء» می‌گوید:«امام حسین علیه‌السلام از آن کسانی بود که به فرزندان خود محکم ترین علایق و محبت ها و عواطف نیرومندی را دارند».[5]

از جمله برخورد محبت‌آمیز پدر با فرزند برومندشان آن‌جایی بود که علی‌اکبر علیه‌السلام وقتی از میدان به بهانه آب و دیدن روی دوباره پدر به سمت خیام بازگشتند در آن لحظات سخت، برخورد پدر با فرزند، از روی توجه ویژه با ملاطفت و مهربانی بسیار است در حالی که حضرت می‌توانستند برخوردی با صلابت داشته باشند و به جای وعده مهربانانه علی به سیراب شدن توسط جد اطهرش و یا مکیدن زبان فرزندش، او را به مقاومت دعو کند و با زبانی حماسی از او استقبال نماید در حالی که در آن لحظات هم مهر و محبت پدری را از فرزند خود دریغ نمی‌کند و با آغوش گرم به استقبال فرزند خود می‌رود  

این‌ها همه درسهایی است که تک تک انسان‌ها خصوصا شیعیان ائمه معصومین علیهم‌السلام بدان بسیار نیازمندند تا در تربیت علی‌اکبرهای خود موفق و پیروز باشند و آنها را به سرمایه‌ایی تمام نشدنی برای اسلام مبدل سازند.

ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ

پی‌نوشت:

1.بحار الأنوارالجامعة لدرر أخبار الأئمة الأطهار (ط - بیروت)، 111جلد، ج‏45 ؛ ص45 دار إحیاء التراث العربی - بیروت، چاپ: دوم، 1403 ق.

2.اللهوف على قتلى الطفوف / ترجمه فهرى، 1جلد، ص113 جهان - تهران، چاپ: اول، 1348ش.

3.مناقب آل ابی طالب، ج 4، ص 66؛ لۆلۆ و مرجان محدث نوری، ص 44 ـ 45.

4.اللهوف على قتلى الطفوف، ص70، ترجمه فهرى، 1جلد، جهان - تهران، چاپ: اول، 1348ش.

5.پرتوی از عظمت حسین علیه السلام، لطف الله صافی گلپایگانی، ص 172.




برچسب ها: الگوی تربیتی امام حسین علیه‌السلام برای تربیت علی‌ اکبرهای نسل‌مان،
داغ کن: داغ کن - کلوب دات کام
نوشته شده در تاریخ شنبه 9 خرداد 1394 توسط : علی صفابخش
وصیت شهدا
روزشمار غدیر مهدویت امام زمان (عج) حدیث موضوعی